Za vreme dinastičkih borbi pr­vih Arpadovića igrali su Srbi važnu ulogu u Bačkoj i Banatu. U Ugar­skoj, kao i drugde, sukobila su se u prvoj fazi stvaranja dr­ave dva principa: stariji princip seniorata s mlađim, modernijim, primo­geniture. U borbi kralja Solomona (1064–1074) s rođakom mu Gejzom, hercegom istočne Ugarske, naseljene Južnim Slovenima, ističe se Vid, župan bački. Mađarski hroničar Turoc pominje tom prilikom zeta Vidova Iliju i srpskog velikaša Radovana. Po Turocu, Vid se nosio planom da Gejzu nasledi u dostojanstvu hercega istočne Ugarske. Župan Vid, izgleda po svemu, imao je vrlo tesne veze sa slovenskim, odnosno srpskim stanovništvom tih krajeva. Međutim, nade Vidove nisu se ostvarile. On pogibe u borbama kralja Solomona protiv Gejze i Vladislava.
Položaj Srba snažan je u borbama Arpadovića u 12. veku. Kad je energični kralj Koloman, početkom 12. veka, dao oslepiti brata Almoša i sina mu Belu, is­ta sudbina postigla je i srpske velikaše Uroša, Vukana i Pavla. Mađarski is­torik Sentklarai kaže da su Srbi u Bačkoj i Banatu bili na strani Almoševoj protiv Kolomana. Bla­go­dareći banatskim Srbima,vizan­tijski car Jovan II Komnen pobedio je 1128. Mađare na ušću Karaša u Dunav, blizu Pančeva. Tom prilikom osvojio je car tvr­đavu Hram kod Nove Palanke na levoj obali Dunava.

Foto: Jonel Kračun

2007