BANATERRA - moguca enciklopedija Banata. Iniciator: Dusan Bajski
[ kućiB

Banatski Despotovac - U blizini mesta prema Botošu nalazi se obradjeni lokalitet "Ciglana" - nalazište iz doba Sarmata (oko 3. veka p.n.e.). Nekoliko stotina metara od sela prema mestu Sutjeska nalazi se obeležje na uzvišici sa tri kamena krsta koji teško odolevaju zubu vremena i nestašlucima dece. Naselje je formirao veleposednik Kiss Erne, poreklom Jermen, 1822. godine. Tada je porodica Kiss posedovala najvece površine zemljišta u Torontalskoj županiji. Stanovnistvo je bilo skoro isključivo rimokatolicke vere, ali je bilo i evangelista; doseljavani su iz delova Austrije i Nemačke. Kasnije dolaze porodice Rumuna, Hrvata i Roma. Selo je u početku nosilo naziv Ernehaza, Ernesthaza, Ernestovac, Banatski Despotovac i Ernsthausen, da bi ponovo nakon 1945. godine dobilo naziv Banatski Despotovac. Današnji naziv mesto je dobilo nakon proglašenja Kraljevine Jugoslavije. Tokom XX veka njegovoj opštini je administrativno pripadalo naselje Banatsko Višnjićevo. Stanovnistvo naselja se krajem 1944. godine povlačilo pred nadiranjem ruske vojske i odlazilo u Nemačku, pa je ostao mali broj meštana - uglavnom starije osobe i deca. Neki su odvedeni u logore, a nekoliko porodica je ostalo da živi izvesno vreme sa pridošlicama - srpski kolonisti iz zapadne Bosne, Like i Crne Gore. Poslednja kolonizacija u mesto bila je 1945. godine, opet iz Bosne. Doseljenicima su podeljene kuće i okućnice, ali i sve ono sto su zatekli u kućama prethodnih stanovnika.

Prema nezvaničnim podacima u mestu danas živi 1570 stanovnika u 642 porodice. Preovladjuju Srbi, nekoliko Rumuna i Madjara. Samo desetak porodica nema krsnu slavu. Aktivno stanovnistvo u mesto u najvećem broju radi u nekom preduzecu u Zrenjaninu ili u mesnom poljoprivrednom dobru. Nekoliko porodica isključivo se bavi poljoprivrednom proizvodnjom. Neki sa razvijenom mehanizacijom i opremom obradjuju i po nekoliko desetina jutara zemlje. Posle Drugog svetskog rata kolonisticke porodice su imale veliki broj dece. Tih godina priraštaj stanovništva je bio evidentan. Međutim, postepeno je jenjavao tako da je "bela kuga" uzimala danak. U poslednjih deset godina radja se 5 do 15 mališana godišnje. Selo ima sve više staračkih domaćinstava.

Svoju crkvu u centru sela i središnom delu parka u obliku kruga prvi doseljenici su podigli 1844. godine. Liturgija je bila na nemačkom jeziku. Nakon 64 godine srušili su je kolonisti cija pokoleljnja žive danas u selu. Crkvene knjige nisu sačuvane, ali se uredno vode knjige rodjenih od kraja devetnaestog veka. Povremeno se pokrene inicijativa za gradjenje pravoslavnog hrama u selu, ali rezultata nema.

U privatnom sektoru meštani obradjuju 1551 hektar banatske crnice (uključujući bašte i okućnice). Meštani uzgajaju pored nabrojanih kultura i povrće, voće, a bave se i pčelarstvom i slično.
 

Datum poslednjeg ažuriranja: Thursday, September 21, 2006 07:15:27

All content copyright 2006 Proiectul Rastko Romania & Spaso-Aca Mladenovski. All rights reserved.